۸:۳۷
در تکاپوی تاریخ

حمیدرضا محمدی

در منظومه‌ی تاریخ‌‏نگاری ایرانی، شاید او از آن دست کسانی نباشد که تاریخ‌‏خوانان عمومی بسیار بشناسندش یا دست‏کم بر آثارش اشراف داشته باشند. از میان 10 کتابی که در طول عمر 61ساله‌ی خود به رشته‌ی تحریر درآورد، یکی‏دو عنوان از آثارش بیش از بقیه مورد توجه قرار گرفت. اما حقیقت این است که او از مهم‌‏ترین و مؤثرترین مورخان روزگار ما بود. شاید این نکته که خیلی‌‏هایمان مشروطه‏‌خوانی را، در کنار نوشته‌‏های کسروی و تقی‏زاده و ملک‌‏زاده و ناظم‌‏الاسلام کرمانی، با «تشیع و مشروطیت در ایران و نقش ایرانیان مقیم عراقِ» او آغاز کرده‏ایم، سخنی به گزاف نباشد و ما را به این مهم رهنمون سازد که «عبدالهادی حائری» با وجود بیش‏وکم مغفول ماندنش اما از ویژه‌‏ترین تاریخ‌‏پژوهان معاصر بود و به‏‌گمان اگر درست سی سال پیش، دار فانی را وداع نمی‌‏گفت، آثار بیش‏تری قلمی می‏کرد.

نظر کاربران