۸:۵۳
تکنیک‌های مملکت‌داری در اندیشه ایرانی؛ مطالعه موردی رساله الصحابه ابن مقفع

روح الله اسلامی

روزبه معروف به ابن‌مقفع (حدود ۱۰۷-۱۴۲ ه.ق) نابغه‌ای ایرانی است از زمرهٔ سیاست‌مداران هوشمند که تمام فکر و زندگی خویش را در راه احیای ایران هزینه کرد. زندگی او در اواخر دورهٔ بنی‌امیه و اوایل دورهٔ عباسیان به مدت ۳۶ سال در تب‌وتاب تحولات سیاسی و رفت‌وآمد سیاست‌مداران سیاست‌نشناس گذشت. او در خلأ قدرت توانست مؤلفه‌های اندیشهٔ سیاسی ایران را با مبانی، مفاهیم و تکنیک‌ها تداوم بخشد. در طبقهٔ دبیران، وزیران و اندرزنامه‌نویسان ایرانی نبوغی وجود داشت که بعدها در امثال ابن‌سینا، مسکویه، فردوسی، سهروردی، عین‌القضات، سعدی و حافظ نیز با توجه به مقتضیات زمانه تبلورهای مختلف یافت و هر یک سهمی در تداوم اندیشهٔ اصیل ایران داشتند. شروع این جریان با ابن‌مقفع بود و او با توجه به تسلطی که به زبان پهلوی و عربی داشت، توانست در زمانه‌ای بحران‌زده به قیمت تکه‌تکه و در تنور انداخته شدن، اندیشهٔ ایران را حفظ نماید. امویان و عباسیان که وارث خصلت‌های قبیله‌ای و عصبیّت‌های بی‌نزاکت بودند، به نحوی که حتی آموزه‌های پیامبر اسلام (ص) و ائمهٔ اطهار (ع) و صحابه (رض) بر آنها هیچ تأثیری نداشت.

نظر کاربران